اگر احساس بدي نسبت به خود داريد، 7 روش زير به شما كمك مي كند اعتماد به نفس تان را افزايش دهيد.

1- زماني كه براي اولين بار كاري را انجام داديد به ياد آوريد. يادگيري هر كار جديدي عصبانيت ، ناباوري و منشا رواني زيادي را به دنبال دارد كه براي يادگيري ضروري است. بار ديگر كه اعتماد به نفس تان را از دست داديد، به خود اطمينان دهيد كه اين امر طبيعي است و شما كار جديدي را مي آموزيد.

2- كارهاي معوقه را انجام دهيد. هر كاري را كه مستلزم تصميم گيري است انجام دهيد، براي مثال تلفن كردن به دوست، نظافت منزل ، تعمير ماشين.

3- كاري را كه مهارت داريد، انجام دهيد. هر كاري كه بر آن تسلط داريد انجام دهيد براي مثال يكي، دو حركت موزون، آشپزي ، نقاشي، كوهنوردي، در صورت امكان، كاري كه مستلزم دقت و توجه است و شما را از فكر كردن به موارد ديگر باز مي دارد انجام دهيد. بدين ترتيب احساس لياقت و شايستگي و موفقيت مي كنيد كه مهم ترين پادزهر اعتماد به نفس كم است.

حداقل هفته اي يك بار آن را انجام دهيد تا سالم تر و شادتر باشيد.

4- به خودتان كم تر فكر كنيد.

شايد اين امر به نظرتان عجيب باشد، اما توجه زياد به خود اعتماد به نفس را كاهش مي دهد. كاري را انجام دهيد كه توجه شما را به خود جلب كند و باعث شود احساس بهتري داشته باشيد.

5- آرام سازي

اگراعتماد به نفس نداريد، ناراحت و عصبي هستيد، ابتدا فكر كردن را كنار بگذاريد، سپس بكوشيد با ورزش، آرام سازي، نماز و نيايش به آرامش برسيد.

6- كارهايي را كه به خوبي انجام داده ايد به ياد آوريد.

شايد انجام اين امر در ابتدا مشكل باشد. ولي پس از مدتي با به ياد آوردن موفقيت كوچك اعتماد به نفس تان افزايش مي يابد . شايد بگوييد" من هرگز موفق نشده ام يا كار مهمي انجام نداده ام." نيازي نيست قله اورست را فتح كنيد. انجام رويدادهاي روزمره نيز نوعي موفقيت است. براي مثال گرفتن گواهينامه ( با وجود اضطراب)، قبول شدن در امتحان( با درس خواندن زياد) عضويت در تيم ورزشي، لاغر شدن، پس انداز كردن براي خريد دوچرخه، كمك به ديگران و صدقه دادن.

7- به خود اطمينان دهيد كه شما هم مي توانيد اشتباه كنيد.

اگر احساس بدي نسبت به خود داريد، به خود تذكر دهيد كه شما هم مي توانيد اشتباه كنيد. احساسات تان بر افكار و رفتار شما تأثير مي گذارد، وقتي احساس بدي نسبت به خود داريد، فقط خاطرات بد را به ياد مي آوريد و نسبت به خود بدبين مي شويد. هميشه به خود يادآور شويد كه شما هم مي توانيد اشتباه كنيد.

بيست و پنجمين حديث از چهل حديث امام خميني (ره)  در خصوص" وسواس" و علاج اين حالت است. ايشان، اين مبحث از چهل حديث را با روايتي از امام صادق (ع) چنين آغاز مي كند:

عبدالله بن سنان مي گويد:" براي امام صادق (ع) از مردي كه در وضو و نماز به وسواس مبتلا بود، ياد كردم و گفتم كه او مردعاقلي است، امام صادق(ع) فرمود: چه عقلي براي اوست و حال آن كه از شيطان پيروي مي كند؟ از آن حضرت پرسيدم كه چگونه شيطان را پيروي مي كند؟

حضرت فرمود:" از او سوال كن اين حالت كه به او دست مي دهد از كجا مي آيد؟ خواهد گفت: [ اين حالت] از عمل شيطان است."

القاي شيطان

وسوسه و شك از القائات شيطان است، همان طور كه طمانينه و خلوص و ثبات از الطاف خداوند رحمان مي باشد تفصيل اين اجمال آن است كه قلب انسان دو وجه دارد:

وجهي به دنيا مربوط است و وجهي به آخرت، لذا به تعمير و آباداني هر دو عالم همت دارد، هر گاه وجه دنيايي در قلب، نيرومند شد و يكسره به آباداني دنيا پرداخت و به لذت هاي دنيايي مشغول گرديد، القائاتي شيطاني در آن پيدا مي شود كه همه منشأ خيال ها و گمان هاي باطل خواهند بود، دراين حالت اراده نيز تابع اين القائات مي شود و در ادامه، اعمال انسان نيز شيطاني مي شوند و طبعاً وسوسه ،  شك ، ترديد و خيال هاي باطل در بدن موثر واقع مي شوند. متقابلاً هر گاه انسان متوجه آباداني امور آخرت گردد و به عالم غيب و ملكوت توجه نمايد، حالت استغاثه ، اطمينان و طمأنينه در قلب ايجاد مي شود و در نتيجه اعمال ظاهر و باطن بر موازين حكمت و عقل صورت خواهند گرفت. متناسب اين مقوله روايتي از امام صادق(ع) به نقل از رسول خدا (ص) است: " نيست مومني مگر اين كه براي قلبش دو گوش است، گوشي كه در آن فرشته مي دمد و گوشي كه در آن شيطان وسوسه كن مي دمد، خداوند مومن را به فرشته تاييد مي كند."

مغايرت با احكام ديني

وسوسه از القائات و اعمال شيطان است، شاهد بر اين ادعا آن است كه اين كار با احكام دين و آثار و اخبار اهل بيت سلام الله عليهم اجمعين، مغايرت دارد.

مثلاً هنگامي كه كيفيت وضوي رسول خدا(ص) را در روايات بررسي، و اين نحوه وضو گرفتن را با وضو گرفتن افراد مبتلا به وسواس مقايسه كنيم، چگونه مي توان اين دو را منطبق نمود؟ وضوي افراد وسواسي بر فتواي كدام فقيه منطبق است؟

اين بيچاره، سال ها، با وضوهاي چه بسا باطل نماز خوانده و خود را مقدس و كامل به حساب آورده، در حالي كه بازيچه شيطان بوده است.

به راستي چرا بسياري از اين افراد در مواردي كه لازم است احتياط و وسواس به خرج نمي دهند ، مانند اداي خمس و زكات اما در باب طهارت اين همه محتاط و وسواسند؟

چگونه است كه افراد وسواسي از هر گونه غذاها مي خورند و به اصالة الطهاره معتقدند، اما پس از خوردن غذا دست و دهان خود را به خاطر همان حالت وسواس آب مي كشند! اگر اهل طهارت واقعي هستند، چرا به حلال و حرام بودن غذا مقيد نيستند؟ تازه هر گاه مي خواهند دست و دهان خود را آب بكشند، بر چه مبنايي اين همه، آب كشيدن را تكرار مي كنند؟ اين چند مرتبه آب كشيدن دليلي ندارد، جز القائات و دسيسه هاي شيطان و نفس.

مصاديق ديگر  وسواس

از ديگر مصاديق وسواس، وسوسه در نيت و تكبيرة الاحرام است كه برخي به آن مبتلا هستند و بعضاً خود را با اين كار از مقدسين به حساب مي آورند، از ديگر مصاديق و شئون وسوسه، اقتدا نكردن اين افراد در نماز جماعت به كساني است كه به حكم فتوا و بر اساس موازين، عادل به حساب مي آيند، ظاهراً آنها تقيدشان را نشان مي دهند و از باطن آن ها خداوند باخبر است و بررسي هم در اين زمينه لازم نيست.

با اين وجود شخص وسواسي تحت تاثير شيطان در گوشه اي فرادا نماز مي خواند، درعين حال امامت جماعت را كه مستلزم سخت گيري بيشتري است مي پذيرد!

نحوه اداي برخي حروف و گاه تكرار برخي كلمات در نماز از ديگر مصاديق وسواس است، به طوري كه حضور قلب در نماز و رسيدن به قربي- كه در نماز واقعي قرار دارد- فداي همين تجويد كلمات و وسواس در آن مي گردد ، گاهي وقت ها علت زياد شدن اين وسواس تعريفي است كه برخي جاهلان از شخص وسواسي به عمل مي آورند مبني بر اين كه اين شخص از بس متدين است به وسواس مبتلا مي باشد.

پس اي عزيز! وسواس عقلاً و نقلاً از شيطان است و گاه وسواس در عمل به وسواس در عقيده و دين منجر مي گردد. لازم است به هر طريقي كه شده است شخص در صدد معالجه آن برآيد.

علاج وسواس

حال كه روشن شد وسواس ممكن است انسان را به هلاك دائمي برساند، لازم است كه شخص علماً و عملاً درصدد معالجه برآيد:

از طريق علم

:بر اين منوال كه شخص فكر كند آداب و احكام عملي كه انجام مي دهد و مايل است او را به كمال برساند بايد از چه كساني اخذ نمايد، پس وقتي به كتاب فقها و علما مراجعه مي كنيد، مي بينيم كه آنها وسواس را نهي كرده و بعضاً اعمال فرد وسواسي را باطل دانسته اند، احاديث نيز عمل چنين شخصي را از شيطان شمرده اند.از طريق عمل : همچنين عمل خود را با عمل فقها و علما مقايسه كند، آن گاه مي فهمد كه مبتلا به اين مرض مهلك است.

پس از آن كه عالم " مراتب بالا را به دست آورد، عملاً براي درمان وسواس اقدام نمايد و در وهله اول به اين حالت بي اعتنايي كند، مثلاً وضو را با يك مرتبه شستن بگيرد، و اگر شيطان و نفس اين وضو را غلط دانستند بگويد، اگراين وضو درست نيست بايد وضوي رسول خدا(ص) و ائمه و فقها درست نباشد و اگر مقلد يك مجتهد هستي در جواب به القاي شيطان و نفس بگو: من طبق نظر مجتهدم وضو مي گيرم ، لذا مؤاخذه اي نيست، چند مرتبه كه اين گونه عمل كردي از تو مايوس مي گردد و از اين حالت رها مي شوي.

در اين خصوص رواياتي است مبني بر اين كه هرگاه شيطان كسي را در نماز به وسوسه انداخت نبايد شيطان را با شكستن نماز بازي دهد، چنان كه روايتي از زراره و ابوبصير به نقل از امام باقر يا امام صادق(ع) دراين زمينه در فروع كافي جلد سوم ص 358 آمده است.

البته تضرع به درگاه خداوند و استعانت از او براي رفع اين حالت نيز از ديگر راه هاي مقابله با وسواس است، چنان كه در روايتي از امام صادق(ع) آمده است كه مردي نزد رسول خدا(ص) آمد و از رفع وسوسه در نماز ياري خواست. حضرت فرمود: وقتي وارد نماز شدي اين عبارت را بخوان :" بسم الله و بالله، توكلت علي الله، اعوذبالله السميع العليم من الشيطان الرجيم" پس با اين كار شيطان را دور مي كني.

با اين اسلحه به دنيا نمي آييم بلکه بايد خود درصدد دستيابي به آن باشيم. هر کسي هميشه اين سلاح را در دست ندارد و تنها با صحبت کردن نمي توان آن را به دست آورد. بله از «اعتماد به نفس» صحبت مي کنم ما خانم ها براي افزايش اعتماد به نفس در وجودمان با دشواري خاصي روبرو هستيم. اولين دليل اين دشواري اين است که ما خانم ها به صورتي غريزي بيشتر از آنکه به خود توجه کنيم، بر مسايل اطرافيان متمرکز مي شويم و طبيعي است که زمان کمتري براي پيشرفت و ارتقاء اعتماد به نفس در وجود خود مي يابيم. دليل ديگر اين که دختران حتي از ابتداي تاريخ، بيش از آنکه به داشتن جسارت و اعتماد به نفس تشويق شوند. به بي ارادگي و انفعال ترغيب مي شده اند.

اما همه روزه هنگامي که تلويزيون را روشن مي کنيم و يا شروع به خواندن روزنامه مي کنيم. با حجم وسيعي از اطلاعات و اخبار در مورد خانم هاي موفق و با اعتماد به نفس بالا برخورد مي کنيم . چگونه اين خانم ها به خودباوري رسيده اند؟ چطور آنها با وجود همه سختي ها و مشکلات موجود، به سعي و تلاش خود ادامه داده اند؟

اگر از آنها در مورد اعتماد به نفس شان بپرسيد، حتماً چنين فرمولي به شما ارايه مي دهند:

مسئوليتي را بر عهده بگيريد.

اين نکته اولين و مهمترين جزء فرمول اعتماد به نفس است شما و تنها خود شما مي توانيد در زندگي خود تحولي به وجود آوريد.

اگر منتظريد که موقعيت خوبي به شما پيشنهاد شود. لازم است زمان زيادي را صبر کنيد. اين نکته را بدانيد مسيري که شما را به قله اعتماد به نفس مي رساند همان جاده اي است که خود قدم در آن نهاده ايد و مطمئناً شخص ديگري نمي تواند شما را به قله برساند.

تجربه هاي جديدي را در زندگي امتحان کنيد. هر چيز جديد و نويني را امتحان کنيد در کلاسي که در زمينه آن آشنايي چنداني نداريد، شرکت کنيد.

امتحان و آزمايش توانايي ها و قابليت ها در حيطه اي جديد، راهي شگفت انگيز براي آموختن اعتماد و اتکا بر خويش است.

ابتدا طرح يک عمل را بريزيد و سپس آن را به انجام رسانيد. يک زمينه خاص براي پيشرفت شخصي و حرفه اي خود انتخاب کنيد و از قبل اقداماتي را که براي دستيابي به آن لازم است، مرحله بندي کنيد و براي هر مرحله زمان خاصي را در نظر بگيريد. اکنون وقت آن رسيده است که هر مرحله اي را براساس طرحي که از قبل پيش بيني شده ، بدون هيچ عذر و بهانه اي به پايان برسانيد.

هر قدم کوچکي در انجام اين مراحل، گام بزرگي است به سوي اعتماد به نفس شما!

در انجام کارهايتان پافشاري کنيد.

زماني که در ميدان چالشي جديد قرار مي گيريد مقاومت به خرج دهيد. اعتماد به نفس واقعي از اين اعتماد ناشي مي شود که شما مي توانيد با اتکا بر توان خويش و بدون در نظر گرفتن نتيجه کار با سعي و تلاش عملي را انجام دهيد و با جسارت تمام آن را به پايان رسانيد.

اگر زماني که اعتماد به نفس انجام کاري را داريد، مسئوليت انجام آن عمل را به تعويق بيندازيد، هرگز آن را انجام نخواهيد داد ؛ اما در حيطه علم روان شناسي، به اين نتيجه رسيده ايم که تغيير رفتار سبب ايجاد تغييراتي در احساسات انسان مي شود. بنابراين اگر عهده دار انجام کاري مي شويد و آن را با اعتماد به نفس صوري و ظاهري انجام مي دهيد، مطمئن باشيد احساس اعتماد به نفس واقعي در درونتان ريشه مي دواند.

از انسان هاي موفق کمک بخواهيد.

آيا شخص قابل اعتمادي را مي شناسيد که بتواند يکي پس از ديگري مسئوليت کارهاي جديد و همراه با ريسک را عهده دار شود؟ ببينيد که او چطور اين کار را انجام مي دهد! به خود جرئت دهيد و با اين گونه افراد ملاقات کنيد و دريابيد که چطور آنها مسئوليت هاي خطير را برعهده مي گيرند.

انسان هاي مطمئن به خود از کمک کردن به افراد خوشحال مي شوند و از اين طريق تلاش ها و تشويق هايي را که سبب شده امروز به چنين موقعيتي برسند تداعي مي کنند.

اگر فکر مي کنيد به ورزشکاري موفق غبطه مي خوريد و يا اگر در مورد زني که در شصت سالگي به دانشگاه پزشکي راه يافته است در روزنامه مطلبي خوانده ايد و آهي آرزومندانه کشيده ايد ، بدانيد که همين جا و همين حالا فرمول اعتماد به نفس را در دست داريد.

نكته هايي درباره ي اعتماد به نفس

1-    همه چيز از شما شروع مي شود. ارزش و احترام خود را بدانيد و به وجود خود افتخار كنيد.

2- هر فردي جدا از ظاهر و موجوديت واقعي اش ، از توانايي هاي بالقوه و استعدادهاي نهاني فراواني برخوردار است كه با برخورداري از اعتماد به نفس مي تواند آنها را بارور و شكوفا سازد .

3- شما مي توانيد به  انساني كامل و واقعي تبديل شويد ، فقط بايد به خود كمك كنيد تا استعدادهاي نهاني خود را از قوه به فعل در آوريد.

4-  سعي نكنيد پيوستگي شما به ديگران موجب تقليد كوركورانه شما از آنها بشود و استقلال و اعتماد به  نفس خود را از دست بدهيد .

5-    انسان همان است كه خود باور مي كند .

6- بزرگ ترين و حياتي ترين ويژگي يك انسان ، اعتماد به نفس است .

7- از اين نكته آگاه باشيد كه برخورداري از اعتماد به نفس، تمامي نقص هاي  جسماني را جبران مي كند.

8- سعادت و آسايشِ هر كس در اختيار خود اوست. از قبول مسئوليت نهراسيد، پذيرش مسئوليت نشانه شخصيت شماست.

9- اظهارنظركردن و سخن گفتن درجمع مانند ويتاميني است كه در ساختمان اعتماد به نفس شما نقش حياتي ايفا مي كند.

10- بهترين دستور زندگي اين است كه انسان اعتماد به نفس داشته باشد و در پرتو سعي و جديت به مقام و منزلتي برسد.

11- تمام وعده  و وعيدهاي دنيا فريبي بيش نيست و بهترين دستور زندگاني اين است كه اعتماد به نفس داشته باشي و در پرتو سعي و مجاهدت خود به مقامي برسي.

12- كسي كه به خود اطمينان دارد به تعريف كسي احتياج ندارد.

13- هيچ چيز بيش از نيروي دروني و بيش از اعتماد به نفس ، شخص را قوي و نيرومند نگه نمي دارد. وقتي كه اين قوت باطني متزلزل شود، يك باره قواي بدني شخص فرو مي ريزد و او را از پاي در مي آورد.

14- اعتماد به نفس شرط موفقيت است.

با اعتماد به نفس مي توانيد بر سرنوشت خود حاكم شويد

1. كسب آمادگي براي دور شدن از شرايط  نامساعد به منظور پيشگيري از شكست ها باعث ايجاد اعتماد به نفس مي شود.

2. اگر مايل نيستيد در كار فعلي تان بهترين باشيد، احتمالاً اين كار مناسب شما نيست.

3. اعتماد به نفس بالا ناشي از اين احساس است كه بر سرنوشت خود حاكم هستيد.

4. ياد بگيريد كه براي رسيدن به علائق حقيقي خود تلاش كنيد. اين كار باعث مي شود كه احساس بسيار خوبي داشته باشيد.

5. حوزه اي را كه از كار كردن در آن لذت مي بريد مشخص كنيد و سپس تمام وقت و تواني را كه در اختيار داريد صرف آن كنيد.

6. لازمه اعتماد به نفس اين است كه شهامتش را داشته باشيد كه به روش خودتان زندگي كنيد.

7. آماده باشيد كه خود را هر سال از نو بسازيد. مجسم كنيد كه مي توانيد بدون هيچ زحمت و محدوديتي بارها از نو شروع كنيد.

8. نقاط ضعف هر كسي بسيار بيشتر از نقاط قوت اوست . هميشه روي نقاط قوت خود تمركز كنيد.

9. توجه خود را روي مهمترين چيز متمركز كنيد و تا انجام كامل آن دست از كار نكشيد.

10. افكارتان را روي كاغذ بياوريد . كارها را اولويت بندي كنيد و هميشه از مهم ترين آنها شروع كنيد.

11. اعتماد به نفس هنگامي به دست مي آيد كه شما با حداكثر توانايي و كارايي تان كار كنيد.

12. هر چه كارهاي مهم بيشتري را به پايان برسانيد بيشتر احساس مي كنيد كه فرد قدرتمند و مثبتي هستيد.

13. به هنگام آشفتگي و تحولات سريع، مرتباً خود را با در نظر گرفتن شرايط جديد ارزيابي كنيد.

14. مدام براي خود هدف هاي جديد و استانداردهاي بالاتري در نظر بگيريد و هرگز قانع نباشيد.

15. شما مي توانيد هر كاري را به انجام برسانيد به شرط آن كه شديداً مايل به انجام آن باشيد و آماده باشيد كه به مدت لازم  و به اندازه كافي روي آن كار كنيد.

چگونه اعتماد به نفس خود را بالا ببريم

در آغاز زندگي ، كودك امنيت و آرامش  را از طريق خانواده ، والدين و سرپرستان خود دريافت مي كند. و از اين طريق اضطرابش كاهش  مي يابد ولي در گذر زندگي تعاملات مختلف با خانواده ، مدرسه ، همسالان و محيط اجتماعي كه در آن زندگي مي كند شناخت او از خود و نگرشي كه نسبت به خود دارد را شكل مي دهد. و در اصل اين صحبت ها كه به صورت نوارهاي اطلاعاتي در حافظه اش نقش بسته است ، سازنده شخصيت فرداي اوست.

واقعيت آن است كه ما انسان ها داراي ضعف هايي هستيم ؛ به همين دليل به سادگي نمي توانيم آنچه را دوست داريم انجام دهيم ؛ پس چه خوب است نقاط ضعف و قوت خود را بشناسيم و اهداف خود را بر پايه آنها تعيين كنيم . احساس ما در دستيابي به اهداف جسممان خيلي مهم است .

آنچه را آغاز كرده ايد ، بدون توجه به حد موفقيت تان به پايان برسانيد . گام هاي كوچك و استوار امروز ، پايه گذار فرداي روشن شماست.

يكي از مهمترين روش هايي كه به شما كمك مي كند تا آنچه را كه شروع كرده ايد به پايان برسانيد اين است كه آن را به كارهايي با اندازه هاي مورد نياز ، تجزيه و كوچك كنيد تا از انجام آن فرار نکنيد.

خيلي از ما با اين عقيده شستشوي مغزي شده ايم كه اگر كاري ارزش انجام دادن داشته باشد پس ارزش خوب انجام دادن هم دارد و به غلط اين طور تفسير مي كنيم «اگر نمي توانيد كاري را درست انجام دهيد ، پس هرگز آن را انجام ندهيد» اگر خداي ناكرده اعمال خود را براساس اين گفتار عاميانه قرار دهيم تقريباً هيچ كاري را نمي توانيم انجام دهيم اگر ما به اعمالي كه انجام مي دهيم قدري توجه كنيم متوجه مي شويم كه همه ما در هنگام يادگيري کارهايي كه انجام مي دهيم اشتباه مي كنيم .

تحقيقات روان شناسي  بارها و بارها نشان داده است، همانقدر كه خود تقويت گر مثبت مي تواند رفتار را نيرومند سازد ، گفتار منفي آن را تضعيف مي كند. شما هرچقدر داراي انگيزه بيشتري باشيد و سخت تر و طولاني تر كار كنيد ، كار را بهتر انجام خواهيد داد و اين امر اعتماد رفتاري را تغيير خواهد داد نه احساس برتريت را.

هر وقت ديديد كه ادامه كاري برايتان ممكن نيست و احساس غالب شما بر دست كشيدن و رها كردن كار است سريعاً كارها و اعمال موفق گذشته تان را مورد تقدير و تشويق قرار دهيد . در قبال كارهاي درست به خود پاداش دهيد و در قبال كارهاي نادرست ، خود را جريمه كنيد. يكي از علل عمده از دست دادن انگيزه ادامه كار، افسردگي  و بي حالي است . براي آنكه اين حالت را در خود برطرف نمائيد اول بايد آن را بشناسيد و علت آن را جستجو كنيد.

از ديگر صفت هايي كه براي موفقيت  و كسب اعتماد به نفس  بالا لازم است ريسك كردن است. افراد موفق در زمينه هاي مختلف براي ارتقاء خود به درجات بالا ، دست به ريسك زده اند. براي رسيدن به هدف دلخواه بايد قدري ريسك كرد البته بايد تمامي جوانب را در نظر گرفت و اكثر افراد در كار فقط به درجه اي از تبحر يا موفقيت قناعت مي كنند.

بايد بين درجه اي از تبحرتا درجه تبحر يافتن تفاوت قائل شد . متأسفانه افراد زيادي از ريسك كردن براي دستيابي به درجه تبحر خودداري كرده و فقط به رسيدن به درجه اي از تبحر اكتفا مي كنند – شما براي آنكه به موفقيت بالا وهدف نهايي خود برسيد بايد قدري ريسك كنيد. با اعتماد به نفس  بالا كاري را شروع كنيد و واقعاً ترس و واهمه به خود راه ندهيد.

از تأييد نشدن نترسيد . شايد بدون اغراق بتوان گفت كه يكي از بزرگترين ترس هاي رايج در ميان عامه مردم ترس  از تأييد نشدن است همه ي ما مي خواهيم كه مورد تأييد ديگران قرار بگيريم و آنها ما را بپذيرند، كه البته امري مطلوب است اما اين كه فكر كنيم براي تأييد گرفتن از آنها بايد هر كاري كه مي خواهند انجام دهيم و آنگونه كه مي خواهند تفكر و رفتار كنيم فكري نادرست و نقص كامل قاطعيت و استقلال است.

از احساس گناه و تقصير ، به شدت بپرهيزيد. بين گناهكار بودن و احساس گناه داشتن ، فرق قائل شويد. وقتي فكر مي كنيم كه گناهكار هستيم ، در واقع اين حقيقت را مي پذيريم كه اشتباه كرده ايم و يا نادرست عمل كرده ايم . اما احساس گناه كردن بدين معني است كه فكر مي كنيم افرادي بي ارزش ، پست و بي خاصيت و دوست نداشتني هستيم چون ناشايست عمل كرده ايم به خاطر داشته باشيد گاهي اوقات شكست و نااميدي توفيق اجباري هستند چون به شما مي گويند اهدافتان براي شما درست نبوده اند يا آن تلاش ، ارزش آن كار را نداشت و از يك شكست بزرگتر بعدي مي توان اجتناب كرد.

افراد و مشاغل و موفقيت هايي را كه موجب بروز احساس بي کفايتي در شما مي شوند تحمل نكنيد اگر مي توانيد آنها يا خودتان را به گونه اي تغيير دهيد تا احساس ارزشمندي بيشتري بنمائيد .

خلاصه كلام ، دلايل رفتارهاي كنوني خود را در ابعاد جسماني ، اجتماعي ، اقتصادي و سياسي و  موفقيت  كنوني خودتان جستجو كنيد و نه در كاستي هاي شخصيتي خودتان .